Zie het als een berg bonte vuile was, maar dan zonder de geur...

Wat is een aandelenindex?

7 maart door Jitan Solanki

Een index (meervoud: indices) is het gewogen gemiddelde van een aantal belangrijke aandelen. Zo’n index bevat de grootste aandelen van de desbetreffende beurs. Het is ook mogelijk dat er een index wordt gecreëerd op een “mandje” aandelen uit een bepaalde sector, bijvoorbeeld van de aandelen in de auto-industrie. Ook een index opgebouwd uit andere onderliggende waarden is mogelijk. Voor het gemak richten we ons in deze uitleg op de aandelenindex.

Hoe werkt het?

Iedere werkdag worden er wereldwijd op de beurzen aandelen verhandeld. Deze aandelen zijn wat je noemt beursgenoteerd. Zo is er een beurs in Amsterdam; eentje in Frankfurt, een in Londen; een in Parijs; in Milaan; Madrid; meerdere in New York; door heel Azië en ga zo maar door.

De handel in al die aandelen is natuurlijk enorm interessant en spannend. Maar al snel kwam iemand op het volgende idee: ‘Waarom moet ik kiezen uit zoveel losse smaken? Ik wil graag handelen in een hele groep aandelen!”

Dat idee sloeg al snel aan en de index was geboren. En op zich is het principe achter een index niet ingewikkeld. Je maakt een soort verzamelbak van een groep aandelen; deze aandelen worden verhandeld en de waarde ervan beweegt dus elke dag op of neer. Een index volgt deze beweging en drukt het uit in een gewogen gemiddelde. Dat gemiddelde wordt in punten uitgedrukt.

Nu zijn natuurlijk niet al die bedrijven even groot, even belangrijk en even populair. En om de boel toch een beetje overzichtelijk te houden zijn er verschillende indices.

Welke bedrijven en waarom

We zeiden aan het begin van dit stukkie tekst al dat een index met verschillende achterliggende gedachten opgebouwd kan worden. Hier bespreken we de aandelenindex en we focussen ons voor nu even op de meest bekende indices.

Deze indices worden vaak samengesteld op basis van marktkapitalisatie, ook wel beurswaarde genoemd. Oftewel: de duurste bedrijven staan in de hoofdindex, zeg maar de eredivisie. Deze aandelen worden internationaal ook wel large-caps genoemd. Dan zijn er ook mid-caps, bedrijven met een iets lagere marktwaarde die samen in een index op een treetje lager zitten. En er zijn ook small-caps: beursgenoteerde bedrijven met een relatief lage marktwaarde. Ook deze worden samen in een mandje gedaan en vormen hun eigen index aan de beurs in hun stad.

De beurswaarde van een bedrijf is dus de totale waarde van de aandelen van een bedrijf volgens de beurskoers. Dat betekent dat je de beurswaarde van een bedrijf (of in het Engels market cap) kunt uitrekenen door het aantal uitstaande aandelen te vermenigvuldigen met de beurskoers.

Je begrijpt dat de beurswaarde van een bedrijf daarom dagelijks verandert, net als de beurskoers. Daarom wisselt de samenstelling van een index ook om de zoveel tijd. Sommige bedrijven zijn meer waard geworden en promoveren naar een hogere index. Anderen zijn weer minder waard geworden en degraderen naar een lagere klasse.

Verschil tussen de beurs en een index

Beurs en index zijn twee termen die wel eens met elkaar worden verward. Dus nog een keer om duidelijk te zijn: met de beurs bedoelen we de plek waar gehandeld wordt in aandelen, grondstoffen, valuta enzovoort. Een index bestaat uit een verzameling van aandelen die aan dezelfde beurs genoteerd staan. Er zijn daarom vaak meerdere indices op één beurs aanwezig.

Voorbeelden van indices

Nu weet je wat indices zijn en hoe ze in grote lijnen werken. Tot slot volgen hier nog een paar voorbeelden van indices die je regelmatig in het nieuws voorbij hoort komen.

Dow Jones Industrial Average Index (vaak kortweg Dow Jones)
Index aan de beurs van New York. Bevat 30 grote Amerikaanse bedrijven waaronder Coca-Cola, Apple, ExxonMobil, McDonald’s en Nike. Oudste index van de VS en misschien wel meest bekende index ter wereld.

S&P 500
Deze Amerikaanse index wordt samengesteld door kredietbeoordelaar Standard & Poor’s en bevat -je raadt het al- maar liefst 500 bedrijven. Misschien is de S&P 500 minder bekend dan de Dow Jones, maar omdat ‘ie veel meer bedrijven bevat geeft ‘ie een beter en breder beeld van het Amerikaanse bedrijfsleven.

DAX
De Duitse hoofdindex DAX, wat staat voor Deutscher Aktienindex, bevat eveneens 30 aandelen van grote Duitse bedrijven. Denk bijvoorbeeld aan Adidas, BMW, Volkswagen en Lufthansa.

AEX
De hoofdindex aan de Amsterdamse beurs mag natuurlijk niet in het rijtje ontbreken. Sterker nog: we hebben er een speciale uitleg aan gewijd. Hierrrr vind je ‘m!

Geschreven door

Jitan Solanki

Een autodidactische trading junk. Geen typische heave metal drummer of wereldreiziger. Maar hij deelt zijn passie graag overal ter wereld. Connect met Jitan in de app. Hij handelt onder de naam @jitans

Disclaimer: Alle standpunten, meningen of analyses weergegeven in artikelen zijn die van de auteur en vertegenwoordigen niet de mening van BUX. Noch BUX, noch de auteur biedt financieel advies en deze artikelen mogen niet worden beschouwd als zodanig.

Alle artikelen
CFD's zijn complexe instrumenten en brengen vanwege het hefboomeffect een hoog risico met zich mee van snel oplopende verliezen. 77.7% van de retailbeleggers lijdt verlies op de handel in CFD's met deze aanbieder. Het is belangrijk dat je goed begrijpt hoe CFD's werken en dat je nagaat of je het hoge risico op verlies kunt permitteren.